Πέμπτη, 12 Αυγούστου 2010

Ναυάγιο στα Κράβαρα

ΛΑΪΚΟ ΤΕΤΡΑΣΤΙΧΟ
«Πέρκος Περίστα
Κλεπά και Σινίστα
στου Δημητράκη το χωριό
πνιγήκαν καράβια σαράντα δυο»

( Ο Δημητράκης ήταν προύχοντας της Σινίστας (Περδικόβρυσης)


Το λαϊκό αυτό σκωπτικό-χιουμορίστικο τετράστιχο, το χρησιμοποιούσαν οι Κατωχωρίτες (κάτοικοι των χωριών των πεδινών χωριών) για να πειράξουν και περιπαίξουν τους κατοίκους των ορεινών, άγονων και απρόσιτων χωριών των Κραβάρων που ήταν κτισμένα κοντά στις όχθες του ποταμού Εύηνου (Φίδαρη).
Λέγεται ότι το τετράστιχο αυτό ήταν έμπνευση ενός Κραβαρίτη μετανάστη στην Αμερική, στα τέλη του 1900, το οποίο δημοσίευσε με σχετικό ρεπορτάζ σε εφημερίδες της Αμερικής.
Ο παμπόνηρος αυτός Κραβαρίτης, καταγόμενος πιθανώς από ένα χωριό, από αυτά που αναφέρονται στο τετράστιχο, προκειμένου να τύχει οικονομικής ενίσχυσης και βοήθειας από το Κυβερνήτη μιας Πολιτείας της Αμερικής, δημοσίευσε ρεπορτάζ για μεγάλη θαλασσοταραχή που ενέσκυψε στα στενά Πέρκου-Περίστας και Κλεπάς-Σινίστας με αποτέλεσμα να καταστραφούν ολοσχερώς τα πλοία του που βρίσκονταν στην περιοχή αυτή.

Το μεγάλο ναυάγιο το αποτύπωσε με το πιο πάνω τετράστιχο και με αποκόμματα δημοσιεύσεων επισκέφτηκε τον Κυβερνήτη της Πολιτείας. Αφού του εξιστόρησε με μελανά χρώματα τη μεγάλη καταστροφή και περιέγραψε την, ως εκ θαύματος σωτηρία του, τον παρακάλεσε να τον βοηθήσει οικονομικά για να “σταθεί“ στα πόδια του και να ξαναφτιαξει το στόλο του. Ο Κυβερνήτης άκουσε με προσοχή τη διήγησή του επισκέπτη, τού είπε θα εξετάσει το αίτημά του και ύστερα από μερικές ημέρες να ξαναπεράσει.
Κατά σύμπτωση όμως ο Κυβερνήτης είχε ελληνική καταγωγή, και ένας από τους γονείς του ήταν Κραβαρίτης.
Μετά μια εβδομάδα ο ναυαγός Κραβαρίτης ξαναεπισκέφτηκε τον Κυβερνήτη. Ο Κυβερνήτης του έριξε μια ματιά, τον κοίταξε από την κορυφή ως τα πόδια και που είπε, ότι το αίτημά του δεν το εξέτασε ακόμα, να έλθει ύστερα από μια εβδομάδα.
Έτσι και έγινε. Ο ναυαγός επισκέπτεται και για τρίτη φορά τον Κυβερνήτη και περίμενε να ακούσει τα αποτελέσματα για το αίτημά του.
Ο Κυβερνήτης του είπε ότι συγκέντρωσε ένα ποσό για να τον βοηθήσει, αλλά θα ήθελε να του εξιστορήσει και πάλι το ναυάγιο.
Ο Κραβαρίτης με τα δάκρυα στα μάτια διηγήθηκε τη φανταστική τρικυμία που έγινε στο Κάκαβο, μεταξύ Πέρκου και Περίστας και τη ζημιά που έπαθε από τη μεγάλη θαλασσοταραχή.
Ο Κυβερνήτης, θαύμασε την ηθοποιία και την πονηριά του συμπατριώτη του, σηκώθηκε επάνω, και του λέγει:
“Καπετάνιο!!!, πάρε αυτή την οικονομική ενίσχυση να αρχίσεις να ξαναφτιάξεις το στόλος σου !!!, αλλά πρόσεξε!!!, μην πηγαίνεις τα νέα σου καράβια κατά Πέρκο-Περίστα, που γίνεται συχνά θαλασσοταραχή, κατά Λομποτινά (Άνω Χώρα) μεριά, να τα πηγαίνεις που τα νερά είναι ήσυχα».
Ο παμπόνηρος-ναυαγός Κραβαρίτης έμεινε σύξυλος για το πάθημά του, γιατί κατάλαβε ότι έπεσε επάνω σε άλλο Κραβαρίτη…..!!!

Αφηγητής Αθανάσιος Καρδαράς, από την Κάτω Χρυσοβίτσα (Καρδαραίϊκα)
Επιμέλεια κειμένου: Γ. Κοτρώνης

Πηγή

Υ.Γ. Οι Κραβαρίτες στη μικροδιήγηση, μαστόρια..῎.:)

Τετάρτη, 11 Αυγούστου 2010

Βιαστές, από την Ουδέν

Έρχεσαι, φεύγεις. Κι ύστερα πάλι έρχεσαι και ξαναφεύγεις. Πως με ποθείς το ξέρω. Δεν μπορείς να κρυφτείς από μένα. Απ’ όλους τους άλλους, ναι. Μα όχι από μένα. Το νιώθω το βλέμμα σου να με μετράει. Ακόμη κι όταν δεν είσαι εδώ. Βαραίνει πάνω μου. Δεν τα κρατάς τα προσχήματα. Τόσο εδώ, τόσο εκεί, από δω μέχρι εκεί. Υπολογίζεις γωνίες, αναζητάς κερκόπορτες. Σε τι; Σ’ αυτό που απλόχερα σου δίνεται. Κατακτητή της δεκάρας. Δεν τις μπορώ τις προσδοκίες σου. Δεν τις αντέχω. Πώς τολμάς μ’ άδεια χέρια να με πλησιάζεις; Δεν έχω τίποτα να σου δώσω, αν δεν έχεις. Οι περισσότεροι είστε έτσι. Ρίχνεστε πάνω μου, με διαλύετε με τις προσδοκίες σας, ασελγείτε κατ’ εξακολούθηση. Με ποιο δικαίωμα; Ποιοι νομίζετε πως είστε; Βιαστές είστε παρθένων. Αυτό είστε, είπε το χαρτί…

Υ.Γ. Και άλλα εδώ

Σάββατο, 7 Αυγούστου 2010

Ισπανόφωνη Αθολογία Μικροδιηγήσεων


Τα τελευταία χρόνια στον ισπανόφωνο κόσμο άρχισε να έχει μεγάλο ενδιαφέρον η σύντομη διήγηση. Τα διδακτορικά ακολουθούν το ένα το άλλο. Τόσο για να καθοριστεί και να ξεκαθαριστεί το είδος όσο και για να επιχειρηθούν περαιτέρω εξειδικεύσεις. Ο πιο γνωστός εκπρόσωπος του είδους στον ισπανόφωνο κόσμο είναι ο Αουγούστο Μοντερρόσο. Το μικρό του κείμενο με τίτλο "Ο δεινόσαυρος", από το 1963 που πρωτοδημοσιεύτηκε υπήρξε έναυσμα για πολλές αναλύσεις και παρακίνησε πολλούς να τον μιμηθούν. Σήμερα υπάρχουν εκδόσεις, φόρα, διαγωνισμοί, ανθολογίες, βραβεία, ένας ολόκληρος κύκλος δραστηριοτήτων γύρω από το είδος. Χοντρικά λέμε μικροδιήγηση ένα κείμενο που δεν ξεπερνάει τις 200 λέξεις.
Αυτά που μεταφράζουμε εδώ αποτελούν μια ανθολογία από κείμενα που δεν ξεπερνούν τις δυό γραμμές. Θα τα μεταφράσουμε σιγά σιγά και αν παραστεί ανάγκη θα προσθέσουμε και κάποια θεωρητικά κείμενα για το είδος. Θα αναφέρουμε το όνομα του συγγραφέα και τον τίτλο καθώς και την εθνικότητα και τη χρονολογία δημοσίευσης. Τα υπόλοιπα βιβλιογραφικά δεν χρειάζονται εδώ.



ΑΟΥΓΟΥΣΤΟ ΜΟΝΤΕΡΡΟΣΟ (Γουατεμάλα- Μεξικό)
Ο κεραυνός που έπεσε δυό φορές στο ίδιο μέρος

Ήταν μια φορά ένας Κεραυνός που έπεσε δυό φορές στο ίδιο μέρος. αλλά βρήκε πως ήδη από την πρώτη είχε κάνει αρκετό κακό, που πια δεν ήταν ανάγκη, και εθλίβη πολύ.

1969

ΑΛΕΧΑΝΤΡΟ ΧΟΔΟΡΟΒΣΚΙ (Μεξικό)
Μετά τον πόλεμο

Το τελευταίο ανθρώπινο ον έριξε την τελευταία πέτρα της γης πάνω στον τελευταίο νεκρό. Την ίδια εκείνη στιγμή κατάλαβε πως ήταν αθάνατος, γιατί ο θάνατος υπάρχει μονάχα στο βλέμμα του άλλου.


ΧΟΣΕ ΝΤΕ ΛΑ ΚΟΛΙΝΑ ( Μεξικό)
Φλογερός

Θέλεις να μου φυσήξεις το μάτι;- μου είπε αυτή- Κάτι μπήκε μέσα και με ενοχλεί. Τη φύσηξα στο μάτι και είδα την κόρη της ν' ανάβει λες και ήταν μια θράκα που ενέδρευε μέσα στις στάχτες.


ΕΟΥΣΕΜΠΙΟ ΡΟΥΜΠΑΛΚΑΜΠΑ ( Μεξικό )
Ο μελομανής

Αγοράζει δίσκους, διαβάζει βιογραφίες μουσικών, συλλέγει προγράμματα συναυλιών. Στις φλέβες του κυλάει μουσική. Και πολλές φορές αγαπάει τη μουσική περισσότερο κι από τους ίδιους τους μουσικούς. Μόνο που κλαίει αντί να παίζει.



ΑΝΤΟΛΦΟ ΜΠΙΟΫ ΚΑΣΑΡΕΣ ( Αργεντινή )
Μετεγχειρητικό

Όποια και να ήταν τα αποτελέσματα- δήλωσε ο ασθενής, τρεις μέρες μετά την εγχείρηση- η σημερινή θεραπευτική μου φαίνεται πολύ χειρότερη από αυτή των μάγων, που θεράπευαν με μαγικά και με χορούς.

1959



ΑΝΤΟΛΦΟ ΜΠΙΟΥ ΚΑΣΑΡΕΣ ( Αργεντινή )
Για ένα θησαυρό λαϊκής γνώσης

Μου λέει η τουκουμάνα: "Αν σε τσιμπήσει αράχνη, σκότωσέ την στη στιγμή. Την ίδια απόσταση θα κάνουν η αράχνη από το τσίμπημα και το δηλητήριο ως την καρδιά σου"

Τουκουμάνα: η κάτοικος επαρχίας της Αργεντινής
1959



ΧΑΙΡΟ ΑΝΙΜΠΑΛ ΝΙΝΙΟ ( Κολομβία )
Ιστορία της άμμου

Μια μέρα η πόλη εξαφανίστηκε. Κατα μέτωπο με την έρημο και με τα πόδια βυθισμένα στην άμμο, όλοι κατάλαβαν πως τριάντα μακριά χρόνια τα είχαν περάσει ζώντας σ' έναν αντικατοπτρισμό.




ΧΑΙΡΟ ΑΝΙΜΠΑΛ ΝΙΝΙΟ ( Κολομβία )

Όλα τα φαντάστηκε ο Σούπερμαν, εκτός από το ότι θα έπεφτε κατεστραμένος σ' εκείνη τη ζεστή ακτή και πως το βυθισμένο κορμί του, θα χρειαζόταν μετά για να κάνουν τρεις δωδεκάδες ατσάλινες βίδες, κανονικής ποιότητας.


ΠΟΛΙ ΝΤΕΛΑΝΟ ( Χιλή )
Με την πρώτη ματιά

Το να ειδωθούν και να ερωτευτούν τρελά υπήρξε ένα και το αυτό. Εκείνη είχε τους κοπτήρες μακριούς και ακονισμένους. Εκείνος είχε το δέρμα μαλακό και απαλό: ήταν καμωμένοι ο ένας για τον άλλον.

1975



ΜΟΝΙΚΑ ΛΑΒΙΝ (Μεξικό)
Λογοτεχνικό μοτίβο

Της έγραψε τόσους στίχους, διηγήματα, τραγούδια ακόμα και μυθιστορήματα που μιά νύχτα, γυρεύοντας με πάθος το χλιαρό κορμί της, δεν βρήκε παρά ένα φύλλο χαρτί ανάμεσα στα σεντόνια.

1966



ΧΟΥΛΙΟ ΚΟΡΤΑΣΑΡ (Αργεντινή)
Έρωτας 77

Και μετά αφού κάνουν όλα όσα κάνουν σηκώνονται, μπανιάρονται, πουδράρονται, αρωματίζονται, ντύνονται, κι έτσι προοδευτικά ξαναγίνονται σιγά σιγά αυτό που δεν είναι.

1979



ΑΛΕΧΑΝΤΡΟ ΧΟΔΟΡΟΒΣΚΙ (Μεξικό)
Μυστήρια του χρόνου

Όταν ο ταξιδιώτης κοίταξε προς τα πίσω και είδε πως ο δρόμος ήταν ανέγγιχτος, κατάλαβε πως τα ίχνη του δεν τον ακολουθούσαν αλλά προρορεύονταν.





ΜΑΡΚΟ ΝΤΕΒΕΝΙ (Αργεντινή)
Veritas odium parit

-Φέρε μου το πιο γρήγορο άλογο- ζήτησε ο ευγενής. Μόλις είπα την αλήθεια στο βασιλιά.

1969



ΧΟΥΑΝ ΧΟΣΕ ΑΡΡΕΟΛΑ (Μεξικό)
Ιστορία τρόμου

Η γυναίκα που αγάπησα έχει γίνει φάντασμα. Εγώ είμαι ο τόπος των εμφανίσεών της.

1980




ΑΛΜΠΑ ΟΜΙΛ (Αργεντινή)
Εμμονές

Ονειρεύτηκα πως με φιλούσαν: ήταν μονάχα ο παλμός του ονόματός σου που αυτή τη νύχτα κοιμήθηκε ανάμεσα στα χείλη μου.


1998



ΑΛΜΠΑ ΟΜΙΛ (Αργεντινή)
Ποίημα 1

Ξανά τον χτύπησε η πραγματικότητα, με μανία. Θέλησε να φύγει από τον κόσμο. Να τον σβήσει. Να τον ξαναφτιάξει. Κι έγραψε το ποίημα.


1998



ΜΑΡΚΟ ΝΤΕΝΕΒΙ ( Αργεντινή)
Μονόλογος του Καλιγούλα

Αν εγώ, ο πρώτος από όλους, είμαι αυτό που είμαι (ένα αποφάγι), τι μπορώ να περιμένω από το υπόλοιπο των Ρωμαίων;

1969

ΧΟΥΑΝ ΧΟΣΕ ΑΡΡΕΟΛΑ ( Μεξικό)
Ο κόσμος

Ο Θεός δεν έχει φτιάξει ακόμα τον κόσμο, μόνο τον φαντάζεται, σαν ανάμεσα σε όνειρα. Γι αυτό ο κόσμος είναι τέλειος αλλά συγκεχυμένος.



ΑΛΕΧΑΝΤΡΟ ΧΟΔΟΡΟΒΣΚΙ (Μεξικό)
Ποιότητα και ποσότητα

Δεν ερωτεύτηκε αυτήν, μα τη σκιά της. Θα την επισκεπτόταν την αυγή, όταν η ερωμένη του θα είχε πιο μεγάλο μάκρος.


1995


ΜΑΡΚΟ ΝΤΕΝΕΒΙ ( Αργεντινή)
Εσύ κι εγώ

Διαβάσαμε όλα όσα είχαν γραφτεί για τον έρωτα. Αλλά όταν ερωτευτήκαμε ανακαλύψαμε πως τίποτα δεν είχε γραφτεί για τον έρωτά μας.

1970



ΑΝΩΝΥΜΟΥ (Κίνα)

Δια πάσαν νόσον κ.λ.π.

Λέει η μύγα στη ρόδα του κάρρου: Είδες τι σκόνη που σηκώνουμε!



ΘΕΣΑΡ ΑΝΤΟΝΙΟ ΑΛΟΥΡΡΑΛΝΤΕ (Αργεντινή)
Η πολυθρόνα

Την περνούσε καθιστός όλη τη μέρα, η δουλειά του τουλάχιστον το απαιτούσε. Ένα σπρώξιμο των χεριών του χρειάστηκε μονάχα στην αναπηρική πολυθρόνα.


ΑΛΕΧΑΝΤΡΑ ΜΠΑΣΟΥΑΛΤΟ (Χιλή)
Ρόδα

Ονειρευόσουν ρόδα τυλιγμένα σε μεταξωτό χαρτί για τις επετείους του γάμου σου, αλλά αυτός ποτέ δεν στα έδοσε. Τώρα στα φέρνει κάθε Κυριακή στο κενοτάφιο.

1988


ΧΟΣΕ ΝΤΕ ΛΑ ΚΟΛΙΝΑ (Μεξικό)
Η φιλότεχνος κυρία

Ρώτησα την φιλότεχνο κυρία αν γνώριζε το διήγημα του Αουγκούστο Μοντερρόσο με τίτλο: "Ο δεινόσαυρος"
- Α, είναι χάρμα - μου απάντησε -, συνεχίζω να το διαβάζω.


ΜΙΓΚΕΛ ΓΚΟΜΕΣ (Βενεζουέλα)
Καθημερινή

Μετά από έναν καυγά, έβαλα τη γυναίκα μου στο τραπέζι τη σιδέρωσα και τη φόρεσα. Δεν εξεπλάγην που μου πήγαινε σαν να την είχα συνηθίσει.

1987



ΡΟΔΟΛΦΟ ΜΟΝΤΕΡΝ ( Αργεντινή)
Περί ασκήσεως της εξουσίας

Όταν ο Φανγκ, ο οδηγός, ένιωθε κουρασμένος μετά από μια σκληρή μέρα δουλειάς, ξεκουραζόταν τρία χρόνια. Και μαζί του όλο το βασίλειο.

1980



ΕΝΤΜΟΥΝΤΟ ΒΑΛΑΝΤΕΣ (Μεξικό)
Φτώχια

Τα στήθη εκείνης της γυναίκας, που υπερέβαιναν θαυμαστά κι αυτά μιας Τζέιν Μάσφιλντ, τον έκαναν να σκεφτεί τη φτώχια του να έχει μονάχα δυό χέρια.



ΧΑΙΜΕ ΒΑΛΝΤΙΒΙΕΣΟ (Χιλή)
Αμνός του Θεού

-Γιατί θες να με σκοτώσεις; Δεν ξέρεις μάλλον ότι είμαι ο Αμνός του Θεού ο αίρων τας αμαρτίας του κόσμου;
-Ακριβώς γι αυτό.



ΧΟΥΑΝ ΧΟΣΕ ΑΡΡΕΟΛΑ (Μεξικό)
Αγκράφα μουσουλμανική σε οξυρρυνχιανό πάπυρο

Βρισκόσουνα κατάχαμα και δεν σε είδα. Έπρεπε να σκάψω βαθιά μέσα μου για να σε συναντήσω.

1972


ΑΡΜΑΝΤΟ ΧΟΣΕ ΣΕΚΕΡΑ (Βενεζουέλα)
Μια σάρκα

Μόλις ο ιερέας τέλειωσε τη φράση...και έσονται οι δύο εις σάρκαν μία, ο γαμπρός, συνεπαρμένος, ώρμησε να καταβροχθίσει τη νύφη.


ΝΤΑΒΙΝΤ ΛΑΓΚΜΑΝΟΒΙΤΣ (Αργεντινή)
Λάθεμα

Ήταν τυφλός και βάδιζε στην οδό Φλορίδα μ' ένα λευκό μπαστούνι, ακουμπισμένος στο μπράτσο μιας εύρωστης υπηρέτριας, αλλά δεν ήταν ο Μπόρχες.

2004


ΧΟΣΕ ΜΑΡΙΑ ΜΕΡΙΝΟ (Ισπανία)
Εκατό

Ξυπνώντας, ο Αουγούστο Μοντερρόσο είχε μετατραπεί σε δεινόσαυρο. " Σε κατάλαβα παλιόφατσα", του είπε ο Γρηγόριο Σάμσα, που βρισκόταν επίσης στην κουζίνα.


ΧΟΣΕ ΝΤΕ ΛΑ ΚΟΛΙΝΑ (Μεξικό)
Μιά Μαικήνας

Η όμορφη και αισθησιακή κυρία κοιμόταν με τους νεαρούς εθνικούς συγγραφείς για να βελτιώσει την ποιότητα της νέας ερωτικής μεξικανικής λογοτεχνίας.




ΜΑΡΚΟ ΝΤΕΒΕΝΙ ( Αργεντινή)

Το ξέρω- έλεγε ο τιμώμενος συγγραφέας-Έχω γράψει το μισό από αυτό που ήθελα να γράψω και δημοσιεύσει το διπλάσιο από όσο έπρεπε να δημοσιεύσω.

1970





Πρώτη δημοσίευση των μεταφράσεων 2005